Máy nén khí phát ra tiếng ồn lớn không chỉ gây khó chịu cho người vận hành mà còn tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến thính giác và hiệu suất làm việc trong xưởng sản xuất. Bài viết dưới đây của Thiết bị Công nghiệp HTC sẽ giúp bạn hiểu rõ nguyên nhân gây ồn và tổng hợp những giải pháp giảm âm cho máy nén khí thiết thực, dễ áp dụng ngay tại xưởng.
Tiếng ồn của máy nén khí đến từ đâu?
Trước khi tìm cách giảm âm cho máy nén khí, người vận hành cần xác định đúng nguồn gốc phát sinh âm thanh. Tiếng ồn của máy nén khí có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như quá trình nén khí, thiếu dầu bôi trơn, nghẽn đường hút gió, phụ kiện lỏng lẻo, không bảo dưỡng định kỳ,…
Tiếng ồn do quá trình nén khí
Dòng máy nén khí kiểu piston vốn dĩ ồn hơn do cơ cấu piston di chuyển liên tục kéo theo các chi tiết cơ khí va chạm với nhau. Trong khi đó, dòng trục vít tuy vận hành nhẹ nhàng hơn nhưng vẫn không tránh khỏi âm thanh phát sinh từ sự tiếp xúc, cọ xát giữa các trục vít và những chi tiết cứng liên đới.
Tiếng ồn do dầu bôi trơn không đủ hoặc quá bẩn
Lớp dầu bôi trơn có nhiệm vụ hạn chế ma sát giữa các cụm chi tiết chuyển động. Một khi lượng dầu thiếu hụt hoặc dầu đã nhiễm bẩn, khả năng bôi trơn suy giảm khiến các bề mặt cọ xát trực tiếp vào nhau, sinh ra ma sát lớn và âm thanh khó chịu.
Tiếng ồn do đường hút gió bị nghẽn
Đường ống hút gió tích tụ bụi bẩn hoặc bị bịt kín sẽ làm dòng khí lưu thông thất thường, kéo theo tiếng động lạ trong suốt quá trình máy hoạt động.
Tiếng ồn do phụ kiện lỏng lẻo, hư hỏng bộ phận bên trong
Bu lông, ròng rọc hay dây curoa nếu lắp không chặt sẽ tạo ra va đập liên tục khi máy chạy, làm gia tăng độ ồn tổng thể. Bên cạnh đó, những chi tiết như bánh răng, piston hay vòng bi sau thời gian dài sử dụng hoặc lắp đặt không đúng kỹ thuật cũng dễ hư hại, gây ra tiếng kêu lớn bất thường.
Tiếng ồn do tốc độ hoạt động
Khi vận hành ở dải tốc độ cao, các lực động học tác động lên chi tiết máy tăng lên đáng kể, kéo theo ma sát và tiếng ồn cũng lớn hơn so với mức vận hành thông thường.
Tiếng ồn do bảo dưỡng kém
Thiếu công tác bảo trì định kỳ khiến các chi tiết máy nhanh mài mòn, hư hỏng, từ đó phát sinh âm thanh lớn. Đặc biệt, tình trạng thiếu dầu bôi trơn kéo dài sẽ khiến ma sát giữa các bộ phận tăng vọt, gây tiếng ồn rõ rệt.
Tiếng ồn do công nghệ và tuổi thọ
Những dòng máy sản xuất theo công nghệ cũ thường ồn hơn hẳn so với thế hệ máy mới nhờ các cải tiến về thiết kế và giải pháp giảm âm hiện đại. Đồng thời, máy đã qua sử dụng nhiều năm cũng dễ phát ra âm thanh lớn hơn do linh kiện xuống cấp, hiệu suất giảm sút.
Tiếng ồn do vị trí lắp đặt không ổn định
Đặt máy sát tường hoặc các bề mặt cứng khiến âm thanh bị dội ngược lại, làm tăng cảm giác ồn ào trong không gian. Ngoài ra, nếu chân đế không được cố định vững chắc, độ rung phát sinh trong lúc vận hành sẽ cộng hưởng thành tiếng ồn phụ trội.
11+ cách giảm tiếng ồn cho máy nén khí hiệu quả
Tiếng ồn phát ra từ máy nén khí không chỉ làm gián đoạn quy trình sản xuất mà còn tác động tiêu cực đến sức khỏe người lao động. Dưới đây là những giải pháp giảm âm cho máy nén khí mà bạn có thể triển khai ngay.
1. Đặt máy ở vị trí phù hợp
Nên bố trí máy nén khí trên nền phẳng, tránh xa các nguồn nhiệt và không sát tường. Cách bố trí này giúp hạn chế rung lắc, giảm âm cho máy nén khí và kéo dài tuổi thọ thiết bị. Bên cạnh vị trí lắp đặt, người vận hành cũng cần kiểm tra các thiết bị an toàn của hệ thống, đặc biệt là van an toàn trên bình chứa; tham khảo thêm cách chỉnh van an toàn máy nén khí để đảm bảo thiết bị hoạt động đúng yêu cầu.
2. Sử dụng chân đế cao su chống rung
Lắp thêm các vật liệu hấp thụ rung động như đệm cao su hoặc mút xốp chuyên dụng sẽ giúp triệt tiêu phần lớn tiếng ồn phát sinh từ rung lắc khi máy vận hành.
3. Gia cố nền móng chắc chắn
Nền đặt máy cần đủ chắc chắn và bằng phẳng để hấp thụ lực rung trong quá trình hoạt động, tránh tình trạng rung lắc lan truyền ra không gian xung quanh gây khuếch đại tiếng ồn.
4. Sử dụng vật liệu tiêu âm cho phòng máy
Đối với máy nén khí công suất lớn, việc bố trí vật liệu tiêu âm mang lại hiệu quả giảm âm cho máy nén khí rõ rệt. Các tấm cách âm, mút tiêu âm hoặc vách ngăn cách âm bao quanh khu vực đặt máy sẽ hấp thụ và cản bớt sóng âm, qua đó kéo giảm mức độ ồn chung.
Song song đó, đệm cao su lót dưới chân máy giúp cách ly rung động khỏi sàn nhà, còn lớp cách nhiệt bổ sung cũng góp phần hấp thụ bớt sóng âm phát ra.
5. Lắp bộ tiêu âm đường hút và đường xả
Trang bị thiết bị giảm âm tại vị trí ống xả khí giúp hạn chế đáng kể âm thanh sinh ra khi khí thoát ra môi trường. Cần lựa chọn bộ giảm âm tương thích với công suất và chủng loại máy đang sử dụng để đạt hiệu quả tối ưu nhất.
6. Siết chặt các bu lông và khớp nối
Kiểm tra và siết lại toàn bộ bu lông, ốc vít bị lỏng để đảm bảo mọi chi tiết vận hành ổn định. Việc xử lý dứt điểm tiếng kêu lạch cạch không chỉ giúp máy êm hơn mà còn phòng tránh những hư hỏng tốn kém về sau.
7. Kiểm tra và thay dầu bôi trơn đúng định kỳ
Dầu bôi trơn chất lượng giúp các chi tiết máy vận hành trơn tru, hạn chế ma sát và làm giảm âm cho máy nén khí. Do đó, người vận hành cần theo dõi và thay dầu đúng chu kỳ khuyến nghị của nhà sản xuất để duy trì hiệu quả bôi trơn tốt nhất.
8. Thay lọc gió khi bị bẩn
Bộ lọc gió và lọc dầu cần được vệ sinh, thay mới định kỳ nhằm duy trì hiệu suất vận hành và ngăn ngừa tiếng ồn phát sinh do tắc nghẽn dòng khí. Bên cạnh bụi bẩn, nước ngưng trong bình chứa và đường ống cũng có thể ảnh hưởng đến hệ thống khí nén, vì vậy người vận hành cần thực hiện cách xả nước trong máy nén khí đúng định kỳ để hạn chế các vấn đề phát sinh.
Thông thường, lọc khí trên đường ống nên được thay mới ít nhất mỗi năm một lần hoặc sau khoảng 8.000 giờ vận hành. Bạn cũng có thể theo dõi mức chênh lệch áp suất trước và sau bộ lọc để xác định thời điểm cần thay thế.
9. Kiểm tra dây curoa và vòng bi
Dây curoa bị chùng, chai cứng hoặc xuất hiện vết nứt thường tạo ra tiếng rít chói tai hoặc tiếng va đập vào thành máy. Để giảm âm cho máy nén khí, bạn nên thay mới dây curoa ngay.
Ngoài ra, lỗi vòng bi cũng khá dễ nhận biết vì khi hư hỏng, toàn bộ máy sẽ vận hành bất thường kèm theo âm thanh lạ. Cách khắc phục là vệ sinh hoặc thay mới vòng bi định kỳ, đồng thời đảm bảo chất bôi trơn luôn đầy đủ.
10. Bảo trì toàn bộ hệ thống định kỳ
Duy trì lịch bảo trì thường xuyên là hạng mục quan trọng để giảm âm cho máy nén khí, ngăn ngừa mài mòn và đảm bảo máy hoạt động trơn tru. Doanh nghiệp nên xây dựng lịch bảo dưỡng máy nén khí định kỳ, tập trung kiểm tra dầu bôi trơn, lọc, vòng bi, dây curoa và các bộ phận có khả năng phát sinh tiếng ồn trong quá trình vận hành.
Ngoài ra, người vận hành cũng nên kiểm tra và thay thế kịp thời các chi tiết hao mòn như ổ trục, gioăng phớt để loại bỏ tiếng ồn phát sinh từ những bộ phận đã xuống cấp.
11. Thay thế máy nén khí đời cũ bằng dòng ít ồn hơn (khi cần)
Nếu điều kiện cho phép, nên ưu tiên lựa chọn dòng máy nén khí ứng dụng công nghệ giảm âm hiện đại, chẳng hạn như máy nén khí trục vít vốn được thiết kế để vận hành êm ái hơn nhiều so với dòng piston truyền thống.
Trong trường hợp doanh nghiệp muốn tối ưu chi phí đầu tư, máy nén khí cũ cũng có thể được xem xét nếu thiết bị có tình trạng vận hành tốt, nguồn gốc rõ ràng và được kiểm tra kỹ trước khi đưa vào sử dụng.
Với doanh nghiệp quan tâm đến các thiết bị đã qua sử dụng từ thương hiệu Nhật, máy nén khí nhật bãi cũng là dòng sản phẩm có thể tham khảo khi cần thay thế hoặc bổ sung thiết bị cho hệ thống. Khi lựa chọn, nên đánh giá model, năm sản xuất, tình trạng đầu nén và khả năng bảo trì để đảm bảo máy đáp ứng yêu cầu vận hành thực tế.
Đối với máy nén khí không dầu, khi xuất hiện tiếng ồn bất thường, người vận hành cũng cần xác định đúng nguyên nhân trước khi can thiệp sửa chữa; có thể tham khảo cách sửa máy nén khí không dầu để có thêm hướng xử lý phù hợp. Các mẫu máy đời mới thường tích hợp công nghệ tiêu âm tiên tiến, vì vậy đầu tư nâng cấp thiết bị cũng là hướng đi đáng cân nhắc về lâu dài.
Các mẫu máy đời mới thường tích hợp công nghệ tiêu âm tiên tiến, vì vậy đầu tư nâng cấp thiết bị cũng là hướng đi đáng cân nhắc về lâu dài.
Tiếng ồn từ máy nén khí xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, từ cơ cấu vận hành, dầu bôi trơn cho đến vị trí lắp đặt. Áp dụng đồng bộ các giải pháp trên sẽ giúp giảm âm cho máy nén khí, đảm bảo máy hoạt động êm ái, bền bỉ và an toàn.
Nếu cần tư vấn thêm về giải pháp giảm ồn hoặc lựa chọn máy nén khí Hitachi phù hợp với nhu cầu vận hành, đừng ngần ngại liên hệ với Thiết bị Công nghiệp HTC để được hỗ trợ tận tình.
